Restanten van wat nooit bestond

21 aug, 2018 Onderdeel van paysages | Geen reacties »

Column door Caspar Visser ‘t Hooft

Frankrijk is niet alleen overdekt met restanten – in alle gradaties van verval – van dingen die ooit in gebruik waren, een functie hadden, je hebt er ook overblijfselen van dingen die nooit hebben bestaan. Die nooit hebben bestaan? – dat kan toch niet? Ja, dat kan wel. De spoorlijn die de ‘Transcévenole’ had zullen heten heeft nooit bestaan, toch zijn er sporen van te vinden: viaducten, tunnels, stukken tracé. Maar er heeft geen enkele trein over gereden, de bielzen en de rails zijn nooit gelegd. Ja, het is net als met ons eigen leven. Want even zo goed als gebeurtenissen die we in de werkelijkheid hebben beleefd, en zaken die we daadwerkelijk hebben verricht, een stempel op ons hebben gedrukt, worden we getekend door dingen die we ons hadden voorgesteld te doen maar die nooit in concrete daden zijn omgezet. Het is bij wensen, dromen, plannen en hoogstens voorbereidselen gebleven. Wat we op het oog hadden is nooit verwerkelijkt, toch heeft het in de geest zijn sporen achtergelaten. Een klassieke schrijver dagdroomde over het bestaan van een domein dat zich ergens tussen de aarde en de hemel uitstrekt en waarin alle onuitgevoerde bedenksels van mensen als half doorzichtige plasma’s rondwaren. Ze zijn niet voorgoed weg… Lees verder »

De nacht van Varennes

25 jul, 2018 Onderdeel van proses | 1 Reactie»

Column door Caspar Visser ‘t Hooft

Het is een vaste prik om het beeld tegen het geschreven woord uit te spelen. Alles wat beeld is, is slecht en maakt dom. Alles wat woord is loutert en verheft de geest. Een dergelijke tegenoverstelling van beeld en woord is te simplistisch. Het beeld zou geen plaats meer overlaten aan de verbeelding, het woord wel. Dit is niet waar. Alles hangt af van welk beeld, alles hangt ook af van welk woord. Er zijn woorden waarmee je alle lust tot verbeelding bij de mensen kapot maakt. En omdat deze lust tot verbeelding datgene is wat van mensen nu juist mensen maakt, maak je met die woorden ook domweg mensen kapot. Vandaar dat die woorden ‘dooddoeners’ worden genoemd. Ik denk aan woorden die hetzij alles tot de meest rauwe werkelijkheid herleiden, hetzij alles in domme abstracte begrippen onderbrengen: “Goh, je hebt zeker een glaasje te veel in je nek”, “Kortom, je bent een idealist”, enzovoort… Lees verder »

Een prins in zijn ruïne

15 jul, 2018 Onderdeel van paysages | Geen reacties »

Column door Caspar Visser ‘t Hooft

Zo, nu kan erover schrijven, ik lees dat het kasteel wordt gerestaureerd. Zolang het nog een geheimzinnige ruïne was, stond ik het mezelf niet toe er gewag van te maken. Uit angst de ruïne onder de aandacht te brengen. Ik zag al hele mensenmassa’s in shortjes et basketbalpetten het half overgroeide pad door het bos naar boven lopen – ja, en bovengekomen maken ze roze bubbels met hun kauwgom, of zeggen ze “nou, nou.” Nee, niemand mocht ervan weten, van die hoge, witte façade die plotseling boven de kronkelweg langs het riviertje de Céou oprijst: in plaats van ramen vierkanten gaten, geen dak, aan weerszijden hoog opschietende schoorstenen. Een flits – en het is weer weg. Je moet het weten. Ik wist het, maar wilde dit niet delen. Nu wel. Het kasteel wordt gerehabiliteerd, weg het geheim. Lees verder »

Een Fabius die deugt

9 jul, 2018 Onderdeel van proses | 2 Reacties»

Column door Peter Hagtingius

Ik ben allerminst zo’n getikte francofiel, ik verblijf alleen maar in dit gehandicapte land omdat mijn echtgenote nergens anders wil wonen. Dus ja, ‘follow the leader’, er is geen alternatief. En ik moet toegeven dat het te doen is, wonen in de Provence. Behalve in het hoogseizoen als de trieste massa van té beknopt textiel en artistiek gedachte strohoeden luidruchtig vakantie komt vieren. Altijd weer opgelucht als het 1 september is. Dan zijn we weer onder ons, het toeristisch tuig van de richel is opgerot. Heel soms ben ik zelfs wel een beetje trots op Frankrijk. Dezer dagen bijvoorbeeld want ‘Les Sages’ (de Wijzen) van de Conseil Constitutionel hebben in een oordeel met betrekking tot migranten de betekenis van ‘fraternité’ (broederschap) in de republikeinse slogan ‘liberté, égalité, fraternité’ nog maar weer eens benadrukt. In concreto: het is de uitvoerende macht voortaan verboden mensen te vervolgen die zonder winstoogmerk migranten een handje helpen. Lees verder »

Hongaarse

7 jul, 2018 Onderdeel van paysages | Geen reacties »

Column door Peter Hagtingius

Hét dorpsgeheim onthuld! Zo’n twee jaar geleden verkaste ik van een Provençaals dorp naar een kleiner gehucht, 5 kwartier verderop, dieper of eigenlijk hoger in de Var, verder weg van Le Grand Bleu met zijn toerisme-terror. Die verhuizing was emotioneel lastig. Mijn hele bestaan in Zuid-Frankrijk was begonnen in het dorpje dat ik achterliet. Ik kende er na de inburgeringscursus die een paar jaar in beslag had genomen, zo ongeveer iedereen. Ik wist wie bij wie hoorde, wat helemaal niet zo moeilijk was toen ik doorhad dat er een ‘moeder van alle kinderen’ de scepter zwaaide. Dat was ze natuurlijk niet, moeder van alle kinderen, ik had haar die bijnaam gegeven toen ik snapte dat ze matrone van de grote familie was die het dorp buiten het gekozen gezag om bestuurde. Met hulp van de koude kant, veel aangetrouwde schoonzonen en –dochters, die hun plekje in de gemeenschap in een mum van tijd veroverden. Lees verder »